CE-markering verdient een logische plek in het ontwikkelingstraject

CE-markering krijgt in veel ontwikkeltrajecten pas laat aandacht. In mijn praktijk kom ik regelmatig bedrijven tegen die met veel enthousiasme werken aan een nieuwe machine of een innovatief product. Er wordt ontworpen, getest, verbeterd en gebouwd. Dat is precies zoals een ontwikkelingstraject hoort te verlopen. Alle aandacht gaat uit naar techniek, functionaliteit en een succesvolle marktintroductie.

Juist daardoor schuift de CE-markering vaak ongemerkt naar de achtergrond. Het wordt gezien als de laatste stap vóór levering. Iets wat nog “even geregeld” moet worden als de machine technisch klaar is. Dat is begrijpelijk, maar ook het moment waarop de grootste risico’s kunnen ontstaan.

Een CE-markering is namelijk geen sticker die u aan het einde van een project op een machine plakt. Het is de afsluiting van een traject waarin u als fabrikant moet kunnen aantonen dat uw machine veilig is ontworpen, gebouwd en gebruikt kan worden. En daarvoor is meer nodig dan alleen een verklaring van overeenstemming.

Herkent u dit?

U ontwikkelt een nieuwe machine of een nieuw product.
De planning is strak en de marktintroductie komt dichterbij.
De CE-markering staat wel op de actielijst, maar heeft nog geen prioriteit.
U gaat ervan uit dat dit aan het einde van het project wel geregeld kan worden.

Dat is heel begrijpelijk.

Maar juist daar ontstaan in de praktijk de meeste problemen.

Het perspectief verandert bij een incident

Zolang alles goed gaat, ligt de nadruk op innovatie, kwaliteit en een tevreden klant. Maar wanneer een product betrokken raakt bij een ernstig incident, verandert het perspectief volledig.

Dan wordt niet gevraagd hoe vernieuwend het ontwerp was of hoeveel tijd en geld in de ontwikkeling is geïnvesteerd.

Dan komen heel andere vragen op tafel.

Hoe zijn de risico’s beoordeeld?
Waarom zijn bepaalde ontwerpkeuzes gemaakt?
Welke normen zijn toegepast?
Zijn sterkteberekeningen uitgevoerd?
Waar is dat allemaal vastgelegd?

Op dat moment staat niet de machine centraal, maar de technische onderbouwing ervan. Het technisch dossier moet dan kunnen aantonen dat veiligheid vanaf het begin onderdeel is geweest van het ontwerp en niet pas achteraf is toegevoegd.

CE-markering is meer dan een administratieve verplichting

In de praktijk wordt een CE-markering nog regelmatig gezien als de administratieve afronding van een ontwikkeltraject. De machine is gebouwd, de laatste puntjes worden op de i gezet en vervolgens moeten “de CE-papieren” nog even worden geregeld.

Zo werkt het helaas niet.

Een CE-markering is de formele verklaring van de fabrikant dat de machine voldoet aan de geldende Europese wet- en regelgeving. Achter die verklaring moet een aantoonbare technische onderbouwing liggen. Niet omdat Brussel dat graag wil, maar omdat u moet kunnen aantonen dat veiligheid tijdens het ontwerp en de bouw een integraal onderdeel van het ontwikkelproces is geweest.

Dat betekent onder andere dat risico’s zijn beoordeeld, veiligheidsmaatregelen zijn afgewogen, ontwerpkeuzes zijn onderbouwd en dat alle relevante informatie logisch is vastgelegd in het technisch dossier.

Waar gaat het bij een CE-markeringstraject vaak mis??

In vrijwel ieder ontwikkeltraject worden goede technische keuzes gemaakt. Daar ligt het probleem meestal niet.

De kwetsbaarheid ontstaat vaak doordat informatie verspreid raakt. Berekeningen staan op verschillende locaties, ontwerpwijzigingen zijn niet vastgelegd, normen zijn wel gebruikt maar niet gedocumenteerd en de risicoanalyse loopt achter op de laatste ontwerpwijzigingen.

Dat lijkt tijdens de ontwikkeling geen groot probleem. Iedereen binnen het project weet immers waarom bepaalde keuzes zijn gemaakt.

Maar maanden of jaren later is die kennis vaak verdwenen. Dan moet het technisch dossier het verhaal vertellen. En dat lukt alleen wanneer alle onderdelen logisch op elkaar aansluiten.

Een technisch dossier vertelt het verhaal van uw machine of constructie

Veel mensen zien een technisch dossier als een verzameling documenten. Ik kijk daar anders tegenaan.

Voor mij vertelt een technisch dossier het complete verhaal van een machine.

Waarom is voor deze constructie gekozen? Waarom is dit materiaal toegepast? Welke risico’s zijn onderkend? Waarom is voor deze beveiliging gekozen? Hoe is aangetoond dat de constructie sterk genoeg is?

Wanneer iemand die vragen jaren later nog steeds kan beantwoorden aan de hand van het technisch dossier, dan is het dossier goed opgebouwd.

Technische onderbouwing binnen een CE-markering

Bij machines en constructies waarbij belastingen een belangrijke rol spelen, is een technische onderbouwing onmisbaar. Denk aan sterkteberekeningen, stabiliteitsberekeningen, vermoeiingsberekeningen of materiaalanalyses.

Een berekening is daarbij geen doel op zich.

De berekening ondersteunt een ontwerpkeuze. Zij laat zien dat niet alleen is nagedacht over de constructie, maar dat ook aantoonbaar is vastgesteld dat de gekozen oplossing veilig en verantwoord is.

Juist die onderbouwing kan later van grote waarde zijn wanneer vragen worden gesteld door een opdrachtgever, een verzekeraar of een inspecterende instantie.

Een onafhankelijke blik op uw CE-markering voorkomt verrassingen

Wie dagelijks aan een project werkt, raakt gewend aan zijn eigen ontwerp. Dat is heel normaal.

Juist daarom kan een onafhankelijke beoordeling waardevol zijn. Niet om fouten te zoeken, maar om te beoordelen of het totale CE-markeringstraject logisch is opgebouwd en of de technische onderbouwing volledig is.

Vaak zijn het geen grote tekortkomingen die aandacht vragen, maar juist de kleine zaken die tijdens een druk ontwikkeltraject gemakkelijk over het hoofd worden gezien.

Door die punten vóór de marktintroductie in beeld te brengen, kunnen kostbare aanpassingen achteraf vaak worden voorkomen.

Innovatie verdient een goede onderbouwing

Een goed idee is het begin van een succesvolle machine. Maar een goed idee alleen is niet voldoende.

Wie een machine op de markt brengt, neemt ook verantwoordelijkheid voor de veiligheid ervan. Een zorgvuldig uitgevoerd CE-markeringstraject helpt om die verantwoordelijkheid aantoonbaar waar te maken.

Daarom zie ik een CE-markering niet als het einde van een project, maar als de logische afronding van een ontwikkeltraject waarin techniek, veiligheid en documentatie vanaf het begin met elkaar zijn meegegroeid.

CE-markering begint niet bij de oplevering van een machine, maar al bij de eerste ontwerpkeuzes. Juist dan worden de beslissingen genomen die later het verschil maken tussen een compleet en goed onderbouwd dossier of kostbare aanpassingen achteraf.

Meer weten over de wettelijke verplichtingen rondom CE-markering? Op het Ondernemersplein vindt u uitgebreide informatie over de regels voor CE-markering van consumenten- en professionele producten.