Het eigengewicht van een constructie is de permanente belasting die ontstaat door de massa van de constructie zelf. Denk aan staalprofielen, platen, verbindingen, bekleding en andere vaste onderdelen. Bij het ontwerpen en controleren van een constructie nemen we het eigengewicht mee. Deze belasting is voortdurend aanwezig en kan onder bepaalde omstandigheden maatgevend worden..
Wanneer kan gewicht maatgevend worden?
Het gewicht wordt maatgevend wanneer de belasting door het gewicht van de constructie zelf een belangrijk deel van de beschikbare draagkracht vraagt. Dit kan bijvoorbeeld optreden bij zware constructies, grote overspanningen of wanneer het gewicht door wijzigingen aan de constructie aanzienlijk is toegenomen.
Bij een sterkteberekening kijken we niet alleen naar de sterkte van afzonderlijke onderdelen. We kijken ook naar de totale belasting die het eigengewicht Fg op de constructie veroorzaakt door de zwaartekracht. Deze wordt berekend met Fg = m × g.
Gewicht en stabiliteit
Het eigengewicht heeft niet alleen invloed op de sterkte van onderdelen, maar kan ook een rol spelen bij de stabiliteit van een constructie. Vooral bij slanke constructies, grote hoogtes en constructies met een hoog zwaartepunt kan het eigengewicht van invloed zijn op het stabiliteitsgedrag. Dit wordt extra belangrijk wanneer dynamische belastingen ontstaan door bijvoorbeeld wind of een aardbeving.
foto: Wikipedia
Massa en aardbevingen
Bij een aardbeving komt naast het eigengewicht ook de massa van de constructie nadrukkelijk in beeld. Door de versnellingen van de constructie ontstaan traagheidskrachten. Hoe groter de massa, hoe groter deze krachten bij dezelfde versnelling. De relatie wordt weergegeven met F = m × a, waarbij F de traagheidskracht is, m de massa en a de versnelling. De technische uitwerking hiervan staat op de pagina Aardbeving.
Eigengewicht in de sterkteberekening
Het eigengewicht vormt een vaste belasting in een sterkteberekening. Afhankelijk van de constructie en de overige belastingen kan het gewicht een belangrijke bijdrage leveren aan de totale belasting. Bij het bepalen van de belastingen houden we daarom rekening met de massa van alle onderdelen die permanent deel uitmaken van de constructie.
Eigengewicht als onderdeel van de totale belasting
In een sterkteberekening combineren we het eigengewicht met andere belastingen, die op een constructie kunnen werken. Denk bijvoorbeeld aan windbelasting, sneeuwbelasting, gebruiksbelasting of dynamische belastingen.
De combinatie van deze belastingen bepaalt uiteindelijk welke krachten en spanningen in de constructie ontstaan. Het eigengewicht mag daarom niet als een afzonderlijke belasting worden beschouwd, maar moet worden meegenomen in de beoordeling van de totale belasting.